Wisła Kraków przeżywa obecnie prawdziwy frekwencyjny boom. Kolejne spotkania przy Reymonta przyciągają dziesiątki tysięcy widzów, a po powrocie klubu do Ekstraklasy zainteresowanie jeszcze wzrosło. W sezonie 2025/26 Wisła notowała średnio ponad 27 tysięcy widzów na mecz, a pierwsze spotkanie domowe sezonu 2026/27 z GKS-em Katowice obejrzało ponad 31 tysięcy osób.
Patrząc wyłącznie na dzisiejsze trybuny, można odnieść wrażenie, że taki układ sił w Krakowie istniał od zawsze. Historia obu klubów pokazuje jednak coś znacznie bardziej skomplikowanego.
Przed wojną Cracovia należała do największych klubów w Polsce
W pierwszych dekadach polskiego futbolu to właśnie Cracovia była jednym z najważniejszych klubów w kraju. Pasy zostały pierwszym mistrzem Polski w 1921 roku, a kolejne tytuły zdobywały w latach 1930, 1932 i 1937. Klub miał ogromną pozycję sportową, społeczną i organizacyjną, a jego zawodnicy stanowili ważną część reprezentacji Polski.
II wojna światowa brutalnie przerwała ten rozwój. Cracovia straciła stadion, zawodników i działaczy. Według klubowych materiałów podczas wojny zginęły 74 osoby związane z Cracovią, w tym 27 piłkarzy pierwszej drużyny. Mimo tego klub błyskawicznie się odbudował i już w 1948 roku zdobył swoje piąte mistrzostwo Polski. Problem pojawił się później.
PRL zmienił układ sił w polskim sporcie
Od 1949 roku polski sport został przebudowany według wzorców sowieckich. Cracovia została przemianowana na Związkowy Klub Sportowy Ogniwo Cracovia, następnie usunięto z nazwy historyczne określenie „Cracovia”, a klub musiał również zrezygnować z biało-czerwonych pasiastych koszulek. W kolejnych latach funkcjonował nawet jako Terenowe Koło Sportowe Sparta. Historyczna nazwa wróciła dopiero w 1955 roku.
Nie był to więc zakaz gry, ale uderzenie w tożsamość i organizacyjną ciągłość klubu.
W systemie sportowym PRL ogromne znaczenie miało również to, kto stał za danym klubem. Cracovia nie dysponowała tak silnym politycznym i finansowym zapleczem jak część konkurentów. Jej późniejszymi protektorami były m.in. MPK oraz spółdzielnia spożywców — podmioty zdecydowanie mniej wpływowe niż resorty czy wielkie zakłady przemysłowe wspierające inne kluby. Oficjalna historia Cracovii wprost wskazuje ten brak silnego zaplecza jako jeden z elementów późniejszych problemów organizacyjnych.
Czy właśnie wtedy Wisła zaczęła budować przewagę?
Nie da się uczciwie powiedzieć, że dzisiejsza przewaga frekwencyjna Wisły jest wyłącznie skutkiem komunizmu. To byłoby zbyt daleko idące uproszczenie. Na popularność klubu wpływa kilkadziesiąt lat historii: sukcesy sportowe, obecność w najwyższej lidze, kolejne pokolenia kibiców, europejskie puchary, marketing, wielkość stadionu czy zwyczajnie okres, w którym młody człowiek zaczyna interesować się piłką.
Ale trudno też całkowicie oddzielić dzisiejszy Kraków od wydarzeń powojennych. Cracovia, która jeszcze w 1948 roku była mistrzem Polski, w kolejnych dekadach stopniowo traciła sportową pozycję. W 1954 roku spadła z najwyższej ligi, a w późniejszych latach regularnie przemieszczała się pomiędzy poziomami rozgrywkowymi. W sezonie 1970/71 po raz pierwszy znalazła się nawet na trzecim szczeblu.
A kibicowskie pokolenia powstają właśnie wtedy, gdy klub jest widoczny, odnosi sukcesy i regularnie gra o wysoką stawkę.
Dlatego obecnego fenomenu Wisły nie należy umniejszać — ponad 30 tysięcy ludzi na stadionie to wynik, który robi wrażenie niezależnie od klubowych sympatii. Jednocześnie historia pokazuje, że dzisiejsze proporcje kibicowskie w Krakowie nie powstały z dnia na dzień. To rezultat wielu dziesięcioleci bardzo różnych losów dwóch klubów.
I właśnie dlatego pytanie nie powinno brzmieć wyłącznie: „dlaczego dziś więcej osób chodzi na Wisłę?”, ale również: „jak wyglądałaby kibicowska mapa Krakowa, gdyby historia po 1948 roku potoczyła się inaczej?”
